جایگاه و منزلت زن در اسلام و ایران

فضای مجازی و نقش آن در تبیین جایگاه اجتماعی زنان

در طول تاریخ و در اکثر جوامع، بزنگاه هایی وجود داشته است که در آن، نقش و هویت اجتماعی زنان بنابر مسائل گوناگون فرهنگی، سیاسی، مذهبی و … نمودی کمرنگ یافته و حتی نادیده گرفته شده است. بدیهی است تا پیش از انقلاب صنعتی و پدید آمدن پیشرفت های تکنولوژی که منجر به شکل گیری فضای آزادی چون اینترنت شود، مبارزه زنان برای دسترسی به حقوق طبیعی خود در جوامع مردسالار، با دشواری های بسیاری همراه بوده است. نشر اندیشه های برابری خواهانه از طرف زنان به سختی صورت می گرفت و تریبون های چندانی در اختیار این قشر از جامعه قرار نداشت. به این ترتیب بخش عمده ای از زنان جامعه که از حقوق اولیه خود در اجتماع اطلاعی نداشتند، فرصتی برای آگاهی نمی یافتند. به همین دلیل بسیاری از جنبش های آگاهی بخش در این حوزه، با بن بست مواجه می شدند و رهبران آن ها برای همراه کردن دیگران با خود، مصائب بی شماری را تحمل می کردند.

چنین وضعیتی که در اعصار گذشته وجود داشت را با جهان امروز مقایسه کنید. در قرن حاضر با وجود بستری به نام اینترنت و فراگیری آن، نهضت های آگاهی بخش برای توسعه، توان بیشتری یافته و بسیار آسان تر از گذشته می توانند اندیشه های خود را نشر داده و طیف وسیعی از توده مردم را با خود همراه کنند. این روزها بخش عمده ای از فضای اینترنت و شبکه های مجازی مسائل مربوط به زنان را پوشش می دهد، آن هم نه با نگاهی شعار زده و تبلیغاتی، بلکه نمایش واقعی و حقیقی فعالیت های اجتماعی بخشی زنان، به طور طبیعی باعث ایجاد خود باوری و اعتماد به نفس در سایرین شده و به این ترتیب باعث می شود روز به روز بر شمار فعالین اجتماعی در حوزه زنان افزوده شود. بدین ترتیب، افزایش شمار فعالان اجتماعی زن، نگاه واپسگرای سنتی را تحت تاثیر قرار داده و به تدریج قدرت آن را به حاشیه می راند. یعنی دیگر حتی به مبارزه چندانی برای احقاق حق طبیعی زنان نیاز نیست و روند آگاهی بخشی عمومی در این حوزه، با پیوستن زنان دیگر به این حرکت اجتماعی، معادلات را به نفع این جریان عدالت طلبانه تغییر می دهد.
این مسئله در جوامع سنتی کارکرد بیشتری دارد. در چنین جوامعی اغلب نگاهی جنسیت زده و مرد سالار حکمفرما است که تلاش دارد حضور زنان در جامعه را به حداقل رسانده و محدودیت های فراوانی برای فعالیت های اجتماعی آنان ایجاد کند. این افراد برای توجیه عمل ناروای خود، به همین فضای مجازی و رسانه های جریان ساز دیگر متوسل شده و تلاش می کنند با صدور گزاره های قطعی و غیر قابل تغییر، دیدگاه مرتجع خود را توجیه کنند. اما در این هنگام، باز هم تکنولوژی اینترنت به کمک اقدامات آگاهی بخش و شکستن تابوهای کهنه و محدود کننده می آید. بخشی از جامعه که مخالف چنین باورهایی هستند، با نشر آرا و عقاید خود در قالب تحلیل هایی در وب سایت ها و شبکه های اجتماعی، نقش آگاهی بخش خود را به طور موثری ایفا می کنند. بنابراین در دنیای حاضر، کمتر می توان بدون استناد به تحلیل هایی درست و متقن انتظار همراهی عموم جامعه با نگرشی خاص را داشت، چراکه به مدد رسانه های مجازی، آگاهی افراد به مراتب بیش از گذشته شده است و نمی توان به سادگی آن ها را تحت تاثیر قرار داد. همچنین امکان رصد جامعه جهانی و پیشرفت های زنان نقاط دیگر دنیا در حوزه مسائل اجتماعی، برای تمام کاربران اینترنت وجود دارد. روشنفکران جامعه با نگاه دقیق تر خود به این روند جهانی، تلاش می کنند نقاط قوت و ضعف این جریانات را ارزیابی و تحلیل کرده، و نقشه ی راهی کاربردی و قابل اجرا برای پیشرفت زنان ایرانی در داخل کشور ارائه کنند.

به نظر می رسد گسترش فضای مجازی و افزایش کاربران آن، در خصوص تبیین مسائل اجتماعی زنان، بیشتر دارای کارکرد مثبت بوده و نمی توان وجوه منفی چندانی برای آن ذکر نمود. چرا که برابری زن و مرد و نقش فعال هر دو آن ها در جامعه، ریشه در قوانین مربوط به عدالت اجتماعی داشته و نمی توان به سادگی آن را از دید عموم پنهان نمود. بنابراین فضای مجازی و خصوصا شبکه های اجتماعی، فضای لازم را برای ایجاد تغییرات اساسی در خصوص جایگاه اجتماعی زنان فراهم آورده و بستر مهمی در تغییر شرایط اجتماعی این قشر و دستیابی به آزادی های مشروع برای آنان ایجاد کرده است.

منبع: https://didgahemodiriat.ir

«زن» و در بیان کلی تر انسان، برترین خلقت خداوند متعال در میان مخلوقات اوست. یکی از اهداف خلقت زن با توجه به آیات و روایات دین مبین اسلام، تکامل بخشیدن به آفرینش انسان و در مرتبه پایین تر تکامل بخشیدن به آفرینش مرد و همچنین بقای نسل انسان است.

اهدافی که در این مقاله مورد بررسی قرار گرفته است، عبارتند از: تبیین چهره، موقعیت و جایگاه زن در آفرینش، جایگاه زن در قرآن و احادیث و توجه به او در دین اسلام، سیر تحول جایگاه زن در فرهنگ و اعصار گذشته ایران، سیمای زن در خانواده و نظام حقوقی ایران و همچنین کارکردهای زن در نقش های مختلف در جامعه.

نتایج به دست آمده نشان می دهد که زن به تکامل رساننده خلقت انسان و جنس مقابل آنان یعنی مردان است. زن و مرد در دین اسلام همواره جایگاه مساوی دارند و اگر در جایی تفاوتی وجود دارد، صرفا حاصل تفاوتی است که در نقش و وظایف آنان وجود دارد.

زنان ایرانی از باستان تاکنون مورد تکریم بوده اند و الهه ها در برخی فرهنگ ها تقدس داشته اند. اگر زمانی در حق آنان ستم و یا اجحافی دیده شده است، به سبب عوامل بیگانه با حاکمان خودکامه بوده است که سعی در به بیگاری کشاندن زنان داشته اند.

نقش زن در زندگی و خانواده بیش از مرد است. زنان در مسیر پر پیچ و خم زندگی، نقش های متعددی همچون نقش دختری، همسری، مادری و غیره را بر عهده دارند که برترین آنها مادری است. روش مطالعه این پژوهش از نوع کتابخانه ای است و با توجه به اینکه موضوع و محتوای این پژوهش، رویکردی اسلامی ایرانی دارد، پژوهشگران بیشتر از کتب دینی و منابع وابسته به آنان و همچنین از نظریات عالمان، نظریه پردازان و جامعه شناسان آگاه به دین اسلام و فرهنگی و خانواده های ایرانی استفاده کرده اند.

منبع: magiran

الزام و اجبار زنان به حجاب، به خاطر دل بیمار مردان!؟

چرا باید ما زنان به خاطر دل بیمار مردان حجاب داشته باشیم؟! چرا ما بايد در گرمای وحشتناك تابستان حجاب داشته باشیم تا آقايان گمراه نشوند؟! بهتر نیست آقایان به ما نگاه نکنند؟!
اولا: اسلام برای مردان نیز رعایت نکاتی را در تعامل اجتماعی با زنان نامحرم لازم شمرده است؛ اسلام به مردان و پسران نیز دستور داده كه از چشم چرانى به شدّت بپرهيزند و عفاف ویژه خود را داشته باشند.
ثانیا: تحریک نشدن مردان تنها حکمت حجاب نیست و حکمت های دیگری نیز برای آن وجود دارد: حجاب باعث امنیت اجتماعی است؛ حجاب با کاهش زمینه های تنوع طلبی جنسی مردان، به تحکیم خانواده کمک می کند؛ حجاب موجب حفظ کرامت و شخصیت زن می گردد.
ثالثا: گرمای تابستان بهانه ای ناپذیرفتنی می باشد و مخالفان حجاب در سرمای زمستان هم ترویج بی حجابی می کنند. در حالی که هزاران سال است بانوان در جوامع مختلف - مسلمان و غیر مسلمان، حتی به هنگام کار سنگین کشاورزی، در مناطق گرم - حجاب خود را در گرمای تاستان حفظ می کنند.

makarem.ir

تفاوت نداشتن مرد و زن در ارزشهای الهی و انسانی در نگاه اسلام

نگاه اسلام این است که زن و مرد از لحاظ ارزشهای انسانی برابرند: اِنَّ المُسلِمینَ وَالمُسلِماتِ وَالمُؤمِنینَ وَالمُ‌ـؤمِنٰتِ وَالقٰنِتینَ وَالقانِتٰتِ وَالصٰدِقینَ وَالصّادِقٰتِ وَالصٰبِرینَ وَالصّابِرٰت،(۱) تا آخر؛

مرد مسلمان و زن مسلمان در مورد ارزشهای الهی و انسانی هیچ تفاوتی با همدیگر ندارند. وظایف مشترکی هم هر دو دارند؛ وظیفه‌ی امر به ‌معروف مشترک است، وظیفه‌ی خدمت مشترک است، وظیفه‌ی جهاد فی‌سبیل‌الله [برای] هر کدام به نوعی مشترک است، مربوط به مرد یا مربوط به زن ویژه نیست. هر کدام هم وظایف ویژه‌ای دارند؛ زن وظایفی دارد، مرد وظایف ویژه‌ای دارد که خدای متعال به خاطر اداء همین وظایف ویژه، ترکیب ساختمان جسمی و روحی آنها را هم متناسب با آن وظیفه بنا کرده و خلق کرده.

بنابراین این نگاه اسلام و نگاه جمهوری اسلامی به زن است، و ما به این نگاه افتخار میکنیم؛ ما سر تا پا اعتراض به منطق غربی و روش غربی و سبک زندگی غربی در مورد زنیم؛ معتقدیم آنها به زن دارند ظلم میکنند.

منبع: khamenei.ir